Lindungi Bahasa Jawa dari Kepunahan 6 May 2007
Posted by Mardies in Curhat.trackback
Bukan hanya hewan yang bisa punah.
“Kamu mau jajan apa?”
“Yang ini aja, uange ndak cukup.”
Begitu kira-kira kata seorang ibu (tetanggaku) kepada anaknya yang berusia lima tahun. Waktu itu aku sedang jaga toko.
“Ya, nanti tak bilangi,” Nah apa lagi ini?
Orang-orang di sekitarku memang merasa lebih pede kalau menggunakan Bahasa Indonesia. Meski masih campur-campur. Murid berbicara dengan gurunya pakai Bahasa Indonesia. Bukan lagi dengan Bahasa Jawa halus (krama inggil) seperti dulu. Para orang tua tidak lagi mengajari anaknya krama inggil. Mungkin ini salah satunya karena pengaruh tv. Terutama tv nasional.
Bukannya aku anti Bahasa Indonesia. Yang aku khawatirkan adalah kepunahan bahasa ibu ini. Waktu SMA dulu (tahun 2004), seorang ahli Bahasa Jawa menulis di koran Suara Merdeka bahwa bahasa ini akan punah 30 tahun lagi. Berarti tahun 2034.
Tidak menjadi soal kapan waktu punahnya. Yang jelas, bahasa ini akan punah jika tidak ada atau sedikit sekali orang yang mengantisipasinya. Tentunya ini adalah tanggung jawab orang Jawa sendiri, yang notabene mayoritas di Indonesia.
Sebenarnya yang hampir punah bukan hanya bahasanya. Budaya Jawa juga berangsur-angsur mulai ditinggalkan. Jarang sekali ada media berbahasa berbahasa Jawa Panjebar Semangat (kalawarti, majalah berbahasa Jawa) hanya menjadi konsumsi masyarakat usia 40 tahun ke atas. Tv-tv lokal pun masih kurang dalam porsi acara berbahasa Jawa.
Di KTSP, Bahasa Jawa sudah dijadikan Mulok wajib. Tetapi penerapannya enggak begitu baik. Bahasa Jawa hanya dijadikan substitusi mata pelajaran Bahasa Indonesia. Materi-materinya hampir mirip dengan materi Bahasa Indonesia. Dengan kata lain, pelajaran Bahasa Jawa hampir merupakan terjemahan dari Bahasa Indonesia. Siswa bisa bosan dengan materi yang terkesan diulang-ulang.
Apakah ini juga terjadi pada Bahasa Sunda? Aku nggak tau. Pernah dua hari di Bandung. Aku lihat sesama orang Sunda bicara pakai Bahasa Indonesia.
Nggak enak rasanya membayangkan anak cucu kita merasa asing dengan bahasa yang digunakan sehari-hari saat ini. Membayangkan bahasa ini hanya sekedar tulisan di kertas usang.








hi.. met kenal ya…
… meh komen sitik..
paling kw nek sms pacarmu yo nganggo bahasa indonesia…. wis jatahe bahasa jowo punah tenan…
halo..salam kenal…
ayo lindungi bahasa jawa dari kepunahan..merdeka!!
(saya juga punya postingan2 soal bahasa jawa btw..halah promosi)
Mau belajar krama inggil di mana Mas ?
Mas,
Kula ugi prihatin basa Jawi badhe punah. Menawi kula wangsul ing dusun lan picaturan kalih lare enem, kula namung ngelus dada. Unggah-ungguh basa Jawi sampun ical. Kula prihatos menawi wonten tiyang ingkang sanjang “Semah kula nembe dahar” utawi “anak kula nembe sare”. Rumiyin, samangka kula taksih alit, dipun wulangi menawi nyebat kangge kita piyambak kedah dipun andapaken: neda kangge dhahar (kulo neda mboten kulo dhahar, lsp).
Sapunika kula gesang in Tangerang. Kula akeni kaliyan semah lan lare-lare kula ngangge basa Indonesia. Semah kula mangertos secara pasif, lare-lare namung sekedhik sanget.
Nuwun
Maturnuwun Mas Ari Widyatmo,
Kula nulis bab basa Jawa sebab kula prihatin kalihan lingkungan kang migunaaken basa Jawa dados basa nomer kalih. Wonten kesan yen basa Indonesia langkung moderen, langkung sae.
Basa Jawi menika basa kang adiluhung. Kathah karya sae lan becik ingkang dipun serat ngangge basa niki.
Ing basa Jawa ugi wonten kawruh bab tata krama kang inggil.
milo puniko kula nginakaken basa jawi dhumateng lare lare kula, supados lare2 ugi mangertos baa jawi…
Nuwun.Gw orang bru kebetulan gw blasteran .Ayah chinese n ibu jateng purwokerto. Aku tinggal di babel. Tapi aku mau belajar semua bhs jawa.N aku mau mulai dari krama inggil. Nyuwun tulung inggih yo.
Ass. wr. wb
kulo remen sanget menika wonten situs ingkang maringi tulodo kangge lare2 kito sedoyo, saestu wonten warsa meniko boso jawi sampun ical saking tuladanipun leluhur tiyang sepuh kito, saenggo lare2 sakmeniko sampun ical andhap asoripun, kagem nggrengsengaken situs meniko monggo menawi wonten situs ingkang saget kegem sinau koq sekeco sangeet…..kulo tenggo sederek2 ingkang remen nguri22 boso jawi meniko, matur nuwun
Wass. wr. wb
Nderek Tepang.
Kula sarujuk kaliyan panjenengan sampun samesthinipun kita kedah ngleluri budaya kita.
Matur nuwun
kulo tasih mumet pados ebook boso jawi kagem SMK.. wonten ingkang kagungan?
Yen kula gathah kekarepan supados basa jawi dados basa nasional indonesia. Amargi mayoritas rakyat indonesia punika inggih suku jawi (sekitar 42%).